ZAŁOŻENIA ORGANIZACJI, KONTROLI I MONITORINGU

„PROGRAMU...”

10.1 Koncepcja zarządzania „Programem...”  

Interdyscyplinarność „Programu...” powoduje konieczność koordynacji wszystkich jednostek i instytucji przedmiotowo odpowiedzialnych za realizację poszczególnych zadań lub pośrednio biorących udział w ich realizacji. Dlatego też zadania przewidziane „Programem...” będą realizowane na trzech poziomach:

- centralnym – Rada Ministrów, minister właściwy do spraw gospodarki i w strukturze ministerstwa

Główny Koordynator „Programu...”

- wojewódzkim – wojewoda, samorząd województwa,

- lokalnym – samorząd powiatowy, samorząd gminny.

Niezbędnym elementem „Programu...” jest powołanie Głównego Koordynatora, jako osoby odpowiedzialnej za współdziałanie poszczególnych jednostek i instytucji oraz podejmowanie inicjatyw w jego wdrażaniu. Należy zaznaczyć, że „Program...” powinien być realizowany przez istniejące struktury poszczególnych resortów oraz samorządu terytorialnego i nie powodować tworzenia nowych stanowisk w administracji. Nieodzownym elementem wspierającym założenia „Programu...” będzie także współpraca z organizacjami pozarządowymi, instytutami naukowymi oraz mediami.Projekt zarządzania „Programem...” przedstawia poniższy schemat.

Rys. 3 Projekt zarządzania „Programem...”.

SEJM

Rada Ministrów

Wojewoda

Rada Programowa InstytutyNaukowe

Samorząd Terytorialny

Samorząd województwa,

Samorząd powiatowy,

Samorząd gminy

Organizacje społeczne, fundacje

Właściciele obiektów

Media lokalne Przedsiębiorstwa

Poziomcentralny

Poziomwojewództwa

Poziomlokalny

Minister Gospodarki

Główny Koordynator

Minister Środowiska,

Minister Zdrowia,

Minister Infrastruktury

10.2 Szczegółowy zakres zadań realizowanych na poszczególnych poziomach

W celu realizacji wszystkich zadań przewidzianych w „Programie...”, niezbędnym jest zaangażowanie administracji publicznej i różnych instytucji działających na trzech poziomach:

- centralnym,

- wojewódzkim,

- lokalnym.

POZIOM CENTRALNY

Główny Koordynator do spraw „Programu usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest stosowanych na terytorium Polski”

1. Główny Koordynator do spraw „Programu...” będzie powoływany i odwoływany przez Ministra Gospodarki. 2. Do zadań Głównego Koordynatora należy m.in.: przeprowadzanie uzgodnień międzyresortowych w zakresie prac przygotowawczych dla realizacji poszczególnych zadań (etapów) „Programu...”, przygotowywanie materiałów budżetowych związanych z realizacją „Programu...”,

coroczna aktualizacja „Programu...” ze względu na jego otwartość i konieczność uszczegóławiania wielu zadań, stała współpraca z organami administracji rządowej, samorządu terytorialnego oraz innymi do kompetencji, których należy realizacja zadań w zakresie zbieżnym z „Programem...”, współpraca z mediami w tematyce azbestu, inspiracja i koordynacja działań ujętych

w „Programie...”, współpraca z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych i pełnomocnikiem rządu ds. obsługi środków finansowych pochodzących z Unii Europejskiej (rozp. RM z dn. 16.06.1998 r, Dz. U. Nr.76, poz. 494) w zakresie przekazywania i dysponowania środkami pochodzącymi z funduszy wspólnotowych, współdziałanie z organizacjami pozarządowymi, współpraca z instytucjami udostępniającymi środki finansowe na realizację „Programu...” (Bank Ochrony Środowiska, wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, itp.), wspomaganie merytoryczne ministra właściwego do spraw gospodarki w sprawach związanych z azbestem, ministra właściwego do spraw środowiska w zakresie spraw związanych ze zrównoważonym rozwojem, ministra właściwego do spraw zdrowia w zakresie problematyki zdrowotnej, ministra właściwego do spraw infrastruktury w zakresie problematyki określonej w „Programie...”, ścisła współpraca z Ministerstwem Środowiska oraz innymi instytucjami w zakresie spraw dotyczących krajowego programu ochrony środowiska oraz krajowego planu gospodarki odpadami, bieżąca analiza danych , modyfikacja „Programu..” oraz formułowanie nowych zadań, sporządzanie i przekazywanie stosownych informacji ze stanu realizacji „Programu...” – dla potrzeb ministra właściwego do spraw gospodarki i Rządu, ścisła współpraca z Radą Programową.

Rada Programowa

1. Rada Programowa jest ciałem opiniodawczo doradczym powołanym w celu rozpatrywania kierunków realizacji zadań „Programu...” i jego poszczególnych etapów. Członkowie Rady pełnić będą swoje funkcje bez dodatkowego wynagrodzenia.

2. W skład Rady Programowej wchodzą:

1) Główny Koordynator jako Przewodniczący Rady,

2) po jednym przedstawicielu ministrów właściwych do spraw: gospodarki, infrastruktury, finansów, środowiska, zdrowia, pracy, rolnictwa i rozwoju wsi, oraz spraw wewnętrznych,

3) przedstawiciel Urzędu Komitetu Integracji Europejskiej,

4) po jednym przedstawicielu Głównego Inspektora Pracy, Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, Głównego Inspektora Sanitarnego,

5) po jednym przedstawicielu wojewodów,

6) po jednym przedstawicielu samorządu terytorialnego – z każdego województwa,

7) do trzech przedstawicieli organizacji pozarządowych,

8) do trzech przedstawicieli nauki.

3. Pracami Rady kieruje Prezydium Rady, w skład której wchodzi Przewodniczący oraz trzech członków wybieranych na pierwszym posiedzeniu Rady zwykłą większością głosów.

4. Do zadań Rady Programowej należy:

- inicjowanie działalności związanej z realizacją zadań „Programu...”,

- ocenianie stanu prac oraz wyznaczanie ich kierunków na podstawie przedstawianych materiałów,

- opracowywanie i inicjowanie ważniejszych aktów prawnych związanych z zadaniami „Programu...” oraz innymi, szczególnie mającymi na celu podwyższenie poziomu zdrowia i bezpieczeństwa ludności oraz ochrony środowiska,

POZIOM WOJEWÓDZTWA

1. Na poziomie województwa za realizację „Programu...” odpowiada wojewoda i zarząd województwa.

2. Do zadań wojewody należy:

współpraca z samorządem terytorialnym w zakresie zadań określonych w „Programie...”, opiniowanie projektów informacji (sprawozdań) o realizacji „Programu...” na terenie województwa, współpraca z Głównym Koordynatorem w zakresie potrzeb wynikających z bieżącej realizacji „Programu...”, współpraca z uczelniami i instytucjami naukowymi, organizacjami pozarządowymi, ekspertami poszczególnych dziedzin, niezbędnymi przy realizacji „Programu...”. współpraca z lokalnymi mediami w zakresie spraw objętych „Programem...”, a także zagrożeń z tego tytułu, opiniowanie wniosków jednostek samorządu terytorialnego na realizację zadań „Programu...”, przekazywanie otrzymanych środków finansowych do właściwych jednostek samorządu terytorialnego na realizację zatwierdzonych zadań z zakresu usuwania zagrożeń z tytułu azbestu, przekazywanie wytycznych oraz informacji związanych z realizacją „Programu...”, przygotowywanie i aktualizacja wojewódzkich programów usuwania wyrobów zawierających azbest.

3. Do zadań samorządu województwa należy:

współpraca z samorządem powiatowym i samorządem gminnym,

przedkładanie informacji o realizacji „Programu...” na terenie województwa Głównemu Koordynatorowi do spraw „Programu...”, wojewodzie oraz organom samorządu terytorialnego, właściwym w zakresie wojewódzkiego planu gospodarki odpadami, współpraca z Głównym Koordynatorem w zakresie potrzeb wynikających z bieżącej realizacji „Programu...”, współpraca z uczelniami i instytucjami naukowymi, organizacjami pozarządowymi, ekspertami poszczególnych dziedzin, niezbędnymi przy realizacji „Programu...”, współpraca z lokalnymi mediami w zakresie spraw objętych „Programem...”, a także zagrożeń z tego tytułu, zbieranie wniosków dotyczących organizacji i finansowania stosownych przedsięwzięć dotyczących najbardziej zagrożonych terenów lub obiektów publicznych, uwzględnianie usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest w wojewódzkich planach gospodarki odpadami i programach ochrony środowiska, opracowanie planu sytuacyjnego rozmieszczenia na terenie województwa wyrobów zawierających azbest na podstawie informacji przekazywanych przez samorząd powiatowy, POZIOM LOKALNY Na poziomie lokalnym w realizację zadań „Programu...” zaangażowane są zarówno samorząd powiatowy jak również samorząd gminny.

Do zadań zarządu powiatu należy:

sporządzanie rocznych informacji w zakresie realizacji zadań „Programu...” na terenie powiatów oraz ich przekazywanie samorządowi województwa, inspirowanie właściwej działalności w zakresie usuwania wyrobów zawierających azbest, współpraca z wojewodą, samorządem województwa oraz samorządem gminnym, w zakresie zadań wynikających z „Programu...”, współpraca z lokalnymi mediami, szczególnie dla pobudzenia odpowiednich inicjatyw społecznych i przedstawiania opinii, współpraca z organizacjami społecznymi wspierającymi „Program...”, uwzględnianie usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest w powiatowych planach gospodarki odpadami, gromadzenie danych liczbowych o ilości i rozmieszczeniu wyrobów stosownie do przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 14 sierpnia 1998r. ustalanie rejonów spodziewanego wzrostu zagrożenia pyłem azbestu z uwagi na koncentrację występowania uszkodzeń lub technologicznego zużycia wyrobów zawierających azbest, Do zadań rady powiatu należy: nadzorowanie wykorzystania przyznanych środków finansowych, prowadzenie lokalnej polityki społecznej w zakresie opłat za składowanie odpadów zawierających azbest, w stosunku do uboższych właścicieli obiektów. Częściowe lub całkowite zwalnianie z opłat – inicjowanie i organizowanie innych form pomocy dla mieszkańców, przy usuwaniu wyrobów zawierających azbest. Do zadań zarządu gminy należy: uwzględnianie usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest w gminnych planach gospodarki odpadami, współpraca z lokalnymi mediami celem rozpowszechniania informacji dotyczących zagrożeń powodowanych przez azbest oraz wyroby z azbestem, przygotowywanie wykazów obiektów zawierających azbest oraz rejonów występującego narażenia na ekspozycję azbestu, przygotowywanie rocznych sprawozdań finansowych z realizacji zadań „Programu...”. Do zadań rady gminy należy: przyjmowanie rocznych sprawozdań finansowych zarządu gminy z realizacji zadań

„Programu...”.

Uwaga:

Powyższe zadania zostały szerzej opisane w załączniku 11.

11 UWARUNKOWANIA REALIZACJI „PROGRAMU...”

Realizacja „Programu...” wymaga przestrzegania przepisów zawartych w niżej wymienionych ustawach:

- z dnia 7 lipca 1994 r – Prawo budowlane (tekst ujednolicony) (Dz. U. Nr 89, poz. 414, z późn. zm.),

- z dnia 19 czerwca 1997 r o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. Nr 101, poz. 628, z późn. zm.),

- z dnia 20 czerwca 1997 r – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz.602 z późn. zm.),

- z dnia 12 maja 2000 r – o zasadach wspierania rozwoju regionalnego (Dz. U. Nr 48, poz. 550, z późn. zm.)

- z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628),

- z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627), - z dnia 27 lipca 2001 r o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 100, poz.1085),

11.1 W zakresie nowelizacji przepisów prawa

Nowelizacja ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest z dnia 19 czerwca 1997r. (Dz. U. Nr 101, poz. 628 z późn. zm.), szczególnie w zakresie: udzielania zezwolenia, lub wprowadzenia innych wymagań kwalifikacyjnych dla firm, wykonujących prace polegające na naprawie, konserwacji lub usuwaniu wyrobów zawierających azbest – w zakresie udowodnienia odpowiedniego przeszkolenia pracowników, posiadania wymaganego wyposażenia technicznego oraz stosowania technologii prac, właściwej dla ochrony pracowników i środowiska przed szkodliwością azbestu, wprowadzenia – dla właścicieli obiektów zawierających azbest – odpowiedzialności administracyjnej, za nieprzestrzeganie przepisów prawa, dotyczących ochrony przed szkodliwością azbestu, stopniowej likwidacji nadmiernego i niekontrolowanego importu wyrobów zawierających azbest, a także przestrzegania przy stosowaniu takich wyrobów stosownych procedur postępowania, Nowelizacja ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.) w zakresie wprowadzenia do jego przepisów właściwych wymogów postępowania dla obiektów budowlanych z wyrobami zawierającymi azbest. Nowelizację rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 14 sierpnia 1998 r. w sprawie bezpiecznego użytkowania oraz warunków usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. Nr 138, poz. 895), szczególnie w zakresie zmian wynikających z nowelizacji odpowiednich ustaw jak wyżej oraz innych wniosków, zawartych w niniejszym opracowaniu, w tym wdrożenie przyjętych procedur postępowania 12) . Wydanie rozporządzenia Ministra Zdrowia – dotyczącego powołania Ośrodka Referencyjnego do spraw zdrowotnych w zakresie azbestu i przeprowadzania odpowiednich badań specjalistycznych.

11.2 W zakresie działań organizacyjnych i finansowych

  Wprowadzenie postulowanych wyżej przepisów prawnych (nowelizacji),

  Utworzenie podstawowych struktur organizacji – według założeń „Programu...”,

  Opracowanie programu poprawy warunków zdrowotnych ludności oraz warunków

ekologicznych środowiska w Polsce, Uruchomienie finansowania „Programu...”,

  Sukcesywne pozyskiwanie środków Unii Europejskiej, na wsparcie działań według „Programu...”. Spełnienie, wymienionych powyżej uwarunkowań, przyczyni się do sprawnej i zgodnej  z założeniami, realizacji „Programu...”.